Mikroplastikler suyla temas ettiğinde hücrelere zarar veren toksik radikaller üretiyor
Fotoğraf: Cumhuriyet Haberin Detayı
Plastik kirliliğinin canlı organizmalar üzerindeki kimyasal ve biyolojik etkilerini inceleyen bilim insanları, gözle görülmeyen parçacıkların doğasını değiştiren yeni bir mekanizma keşfetti. ABD merkezli Columbia Üniversitesi Kimya ve Biyomedikal Mühendisliği bölümünde yürütülen kapsamlı laboratuvar incelemeleri, plastiklerin su molekülleriyle temas ettiğinde beklenmedik bir süreç başlattığını gösterdi.
Doğada ve insan vücudunda zamanla ufalınarak küçülen plastikler, genişleyen yüzey alanları sayesinde çevreleriyle daha yoğun bir kimyasal etkileşim kuruyor. Araştırma ekibinin elde ettiği bulgulara göre, bu parçacıklar suyun kimyasal yapısını dönüştürerek reaktif oksijen türleri adı verilen yüksek enerjili serbest radikallerin açığa çıkmasına neden oluyor.
Çalışmanın yazarlarından Naixin Qian, ambalajlı sularda ve kan dolaşımında plastiklerin doğrudan sıvı ortamla temas halinde olduğunu vurguladı. İnsan kanının büyük ölçüde sudan oluştuğu gerçeği göz önüne alındığında, dolaşım sisteminde biriken bu yabancı maddelerin toksik radikaller yayma ihtimali uzmanlarca endişeyle karşılanıyor.
Elde edilen laboratuvar verilerinin canlı dokular üzerindeki net klinik yansımalarını haritalandırmak adına tıp ve çevre kimyası alanında yeni projeler başlatıldı. Okyanus tabanlarından en yüksek dağ zirvelerine kadar ekosistemin tamamını kuşatan plastik kirliliğinin biyolojik risklerini azaltmak için su kaynaklarının korunması hayati önem taşıyor.
Özet
Columbia Üniversitesi araştırmacıları, mikroplastiklerin su molekülleriyle etkileşime girerek hücrelere zarar veren yüksek enerjili reaktif radikaller ürettiğini kanıtladı. Nature dergisinde yayımlanan çalışma, plastik kirliliğinin sadece fiziksel değil, aynı zamanda tehlikeli kimyasal tehditler de barındırdığını ortaya koydu.
Öne çıkanlar
- Columbia Üniversitesi araştırmacılara göre mikroplastikler suyla temas ettiğinde reaktif radikaller üretiyor.
- Nature dergisinde yayımlanan çalışmada plastiklerin toksik kimyasal tepkimeleri tetiklediği belgelendi.
- Serbest radikallerin insan ve hayvan dokularında hücresel düzeyde hasara yol açabileceği kaydedildi.
Gündelik hayatımızın her alanına sızan plastiklerin şimdiye kadar genellikle fiziksel tıkanıklıklar veya mekanik etkileri konuşuluyordu. Bu yeni araştırma, tehlikenin mikroskobik boyutta çok daha sinsi bir kimyasal boyutu olduğunu gözler önüne seriyor. Özellikle içme suyu ambalajları ve insan biyolojisi üzerindeki olası etkiler, hem ambalaj endüstrisinin hem de halk sağlığı politikalarının acilen gözden geçirilmesini zorunlu kılıyor.
